CRIG honoreert 9 ‘partnership grants’ in de tweede oproep om de interactie tussen het lab en de kliniek te stimuleren
In 2025 lanceerde CRIG de tweede oproep voor ‘partnership grants’ voor duo’s – bestaande uit een fundamenteel/translationeel onderzoeker en een zorgprofessional – om innovatieve kankeronderzoeksprojecten op te zetten binnen de partnerinstellingen van CRIG, namelijk UGent, UZ Gent en VIB-UGent. We zijn er trots op te kunnen aankondigen dat er in deze tweede oproep 9 beurzen zijn toegekend!
Het hoofddoel van deze 'partnership grant' (samenwerkingsbeurzen) is het stimuleren van de interactie tussen het laboratorium en de kliniek, en het bevorderen van kruisbestuiving tussen fundamenteel/translationeel en klinisch onderzoek. Startfinanciering (max. 50.000 EUR) wordt voorzien om een hefboomeffect te creëren door de kansen op succes te verhogen van toekomstige grotere projectaanvragen, en om later maximaal te kunnen voortbouwen op het project (vb. vruchtbare en duurzame samenwerkingen realiseren die de brug slaan tussen fundamenteel onderzoek en de kliniek, concrete meerwaarde voor de patiënt genereren, verhoogde output, valorisatiepotentieel, …).
De financiering voor deze beurzen wordt voorzien door CRIG, met een beperkte cofinanciering van vzw Kinderkankerfonds (in het kader van de lopende samenwerking met CRIG voor projecten rond kinderkanker). We willen alle donateurs, organisatoren van fundraisers en supporters bedanken die dit initiatief en de onderstaande projecten mee mogelijk hebben gemaakt.
Toegekende projecten:
Prof. Geert Berx & Prof. Wim Ceelen - 'Het opsporen van chemotherapieresistentie in peritoneale metastasen van colorectale kanker met behulp van sequentiële biopsieën.' (49 524 EUR) Bij darmkanker die uitgezaaid is naar het buikvlies treedt vaak resistentie op tegen de behandeling, wat betekent dat de kankercellen na verloop van tijd niet meer reageren op de therapie. In dit project willen de teams van Prof. Berx en Prof. Ceelen verder uitzoeken hoe die resistentie precies ontstaat. Ze zullen daarvoor gebruik maken van stukjes tumorweefsel die worden afgenomen tijdens zogenaamde ‘PIPAC’-behandelingen (een type behandeling waarbij chemotherapie als een fijne nevel in de buikholte wordt toegediend, en die een patiënt typisch elke 4 tot 6 weken moet krijgen). Dit biedt een unieke kans om de kankercellen doorheen de tijd te volgen en beter te begrijpen hoe resistentie zich ontwikkelt.
Prof. Kathleen Claes & Prof. Karen Geboes - 'BIOPANC: Moleculaire aanwijzingen ontrafelen voor vroege opsporing van pancreaskanker' (50 000 EUR) Pancreaskanker heeft nog steeds een heel slechte prognose, vooral omdat de ziekte vaak pas laat wordt ontdekt. Mensen met pancreascystes hebben een verhoogd risico om pancreaskanker te ontwikkelen, maar het is heel moeilijk om goedaardige van kwaadaardige cystes te onderscheiden. In dit project willen Prof. Claes en Prof. Geboes bekijken of analyse van het genetisch materiaal in ‘pancreassap’ (=een vloeistof die zonder biopsie kan afgenomen worden) bij risicopersonen kan helpen om kwaadaardige letsels tijdig op te sporen, wanneer een operatie om de tumor volledig te verwijderen nog mogelijk is.
Prof. Karolien De Bosscher & Prof. Anja Geerts - 'Het interactoom van de nucleaire receptoren PPARα en ERRα bij hepatocellulair carcinoom (leverkanker)' (50 000 EUR) Leverkanker komt vooral voor bij patiënten met een chronische leverziekte zoals MASLD (= metabool-geassocieerde leververvetting). Vorig onderzoek in de groepen van Prof. Geerts, Prof. Devisscher en Prof. De Bosscher heeft aangetoond dat de interactie tussen bepaalde eiwitten (de nucleaire receptoren PPARα en ERRα) in dit ziektemodel een belangrijke rol speelt, en dat het ingrijpen op die interactie de kans op leverkanker kan verminderen. Dit kon voorlopig echter enkel aangetoond worden in muismodellen. In dit project zullen de teams van Prof. De Bosscher en Prof. Geerts de nieuwste technologieën gebruiken om de relevantie van deze interactie bij de mens te onderzoeken.
Prof. Lindsey Devisscher & Prof. Hans Van Vlierberghe - 'De toekomst modelleren: gehumaniseerde muizen als voorspellende instrumenten voor gepersonaliseerde HCC (leverkanker)-immunotherapie' (50 000 EUR) Niet alle patiënten met leverkanker of HCC (hepatocellulair carcinoom) reageren goed op immunotherapie, en het is niet altijd even duidelijk waarom. De groepen van Prof. Devisscher en Prof. Van Vlierberghe ontwikkelden een ‘gehumaniseerd’ muismodel voor de ziekte. In dit model worden humane immuuncellen van een patiënt ingebracht in een muis, zodat het menselijke afweersysteem zo nauwkeurig mogelijk wordt nagebootst. Eerder toonden de onderzoekers al aan dat dit model geschikt is voor basisonderzoek naar HCC. In een volgende stap willen ze nagaan of het ook kan worden ingezet om te voorspellen of een specifieke patiënt al dan niet baat zal hebben bij immunotherapie, een belangrijke stap richting gepersonaliseerde geneeskunde.
Prof. Steven Goossens & Prof. Fritz Offner - 'Optimalisatie van de respons op geneesmiddelen bij lymfomen om gerichte reddingsbehandelingen ('salvage therapies') mogelijk te maken.' (50 000 EUR) Lymfomen zijn tumoren die ontstaan in de lymfeklieren en die vooral bij oudere mensen voorkomen. Sommige agressieve types reageren slecht op de standaardbehandeling, en niet alle patiënten komen in aanmerking voor zware chemotherapie. In dit project willen Prof. Goossens en Prof. Offner een ‘Drug Response Profiling’ workflow opzetten voor lymfoomstalen, waarbij in het labo getest wordt welke van een reeks bestaande behandelingen het meest kans maakt om bij een specifieke patiënt te werken.
Prof. Pieter Mestdagh & Dr. Philippe Decruyenaere / Dr. Nicolas Kint - 'Transcriptomische profielen uit bloed als leidraad voor klinisch beheer van CAR-T immuuntherapie' (49 192,32 EUR) Immuuntherapie, en meer bepaald CAR-T therapie, waarbij de eigen afweercellen van een patiënt versterkt worden om kankercellen extra goed te kunnen aanvallen, heeft een echte doorbraak betekend in de behandeling van verschillende bloedkankers. Jammer genoeg gaat deze therapie ook gepaard met heel wat, soms zelfs levensbedreigende, bijwerkingen. In dit project willen Prof. Mestdagh en Dr. Decruyenaere onderzoeken of de analyse van kleine druppeltjes bloed die patiënten thuis zelf kunnen afnemen via een vingerprik vroege tekenen van toxiciteit kan opsporen. Dit zou toelaten om sneller in te grijpen, complicaties te beperken en mogelijk ook de hospitalisatieduur te verkorten voor patiënten die deze behandeling krijgen.
Dr. Karl Vandepoele & Prof. Barbara De Moerloose - 'Next-gen detectie van FLT3-ITD bij AML (acute leukemie): snelle diagnose, uiterst gevoelige follow-up.' (50 000 EUR) Redelijk wat patiënten met de bloedkanker AML hebben een foutje in hun genetisch materiaal ter hoogte van het FLT3 gen (FLT3-ITD). Voor deze patiënten bestaan gerichte geneesmiddelen, waardoor een snelle opsporing van deze afwijking belangrijk is. Daarnaast is aangetoond dat het opsporen van deze fout in bloed tijdens de behandeling een belangrijke manier is om de therapierespons op te volgen en een herval vroegtijdig te detecteren. Voor volwassenen is dit reeds goed onderbouwd, maar voor kinderen zijn de gegevens beperkter. In dit project willen Dr. Vandepoele en Prof. De Moerloose de FLT3-ITD-test verder valideren voor gebruik in het UZ Gent, om zowel diagnose als follow-up bij volwassenen én kinderen met AML te verbeteren.
Prof. Jo Vandesompele & Prof. Nicolaas Lumen - 'Verbetering van de nauwkeurigheid van prostaatkankerdetectie met behulp van celvrije RNA-biomerkers in bloedplasma' (49 689 EUR) Er bestaat een test om prostaatkanker op te sporen, de zogenaamde 'PSA-test', maar deze is niet altijd betrouwbaar, waardoor sommige kankers gemist worden en andere mannen onnodig een biopsie ondergaan. De groep van Prof. Vandesompele ontwikkelde een nieuwe bloedtest die op basis van een specifieke set RNA-merkers prostaatkankerpatiënten ondubbelzinnig kon onderscheiden van gezonde personen. In dit project willen ze nagaan of deze test ook in een bredere groep mannen even goed werkt, en bijvoorbeeld ook prostaatkanker kan onderscheiden van goedaardige letsels met als uiteindelijke doel een nauwkeurigere diagnose en minder onnodige onderzoeken.
Prof. Lars Vereecke & Prof. Lieve Brochez - 'Fecale microbiota-transplantatie (FMT) om de immuuntherapierespons bij melanoom (huidkanker) te verbeteren (MELIMBOOST-FMT)' (29 779 EUR) Het is al lang duidelijk dat de bacteriën in onze darm een belangrijke rol spelen in gezondheid en ziekte, en dat die rol veel verder reikt dan het maagdarmstelsel alleen. Steeds meer onderzoek toont aan dat het darmmicrobioom ook de effectiviteit van kankerbehandelingen kan beïnvloeden. Zo werd al aangetoond dat een stoelgangtransplantatie (Fecale Microbiota Transplantatie (FMT)) een invloed kan hebben op het al dan niet reageren van patiënten met huidkanker op (immuun)therapie. In dit project willen Prof. Vereecke en Prof. Brochez in een kleine subgroep van patiënten met huidkanker onderzoeken of stoelgangtransplantatie van een gezonde donor de respons op (immuun)therapie kan verbeteren. Daarnaast willen ze een onderbouwde en reproduceerbare strategie ontwikkelen om een gepaste donor te vinden voor elke patiënt.
Gefeliciteerd aan alle duo's, en we wensen hen alle succes toe met hun beloftevolle 'partnership' projecten!
